BÀI TOÁN NHÂN SỰ VÀ NĂNG LỰC CÁN BỘ CẤP CƠ SỞ SAU 1 NĂM THỰC HIỆN MÔ HÌNH CHÍNH QUYỀN ĐỊA PHƯƠNG 2 CẤP (Tạp chí Khoa học điện tử Việt Nam Hội Nhập, 2026)
Nghị quyết số 18-NQ/TW của Trung ương và các đề án thí điểm đổi mới tổ chức bộ máy đã thúc đẩy việc chuyển đổi từ mô hình chính quyền địa phương (CQĐP) 3 cấp sang mô hình 2 cấp. Sau 1 năm vận hành, mô hình này đã đạt được những kết quả bước đầu về giảm đầu mối, cắt giảm thủ tục hành chính và tiết kiệm ngân sách. Tuy nhiên, giai đoạn “hậu tinh gọn” đang bộc lộ những thách thức lớn về quản trị nguồn nhân lực tại cấp cơ sở (phường, xã). Bài viết tập trung phân tích hai khía cạnh cốt lõi: Áp lực quá tải công việc do dồn dịch chức năng nhiệm vụ, và sự thiếu hụt năng lực của đội ngũ cán bộ công chức (CBCC) cấp cơ sở trước yêu cầu quản lý hiện đại. Bằng việc chỉ ra các nguyên nhân gốc rễ từ cơ chế chính sách, công nghệ và phân cấp ủy quyền, nghiên cứu đề xuất hệ thống giải pháp đồng bộ (linh hoạt biên chế, hiện đại hóa quy trình số, đổi mới đào tạo thực chiến, cải cách đãi ngộ) nhằm tối ưu hóa hiệu năng của mô hình CQĐP 2 cấp trong giai đoạn tiếp theo.